Vùng biển Việt Nam và kinh tế biển đảo

1. Mục tiêu bài học

Chào các em, vùng biển Việt Nam có diện tích khoảng 1 triệu km² trên Biển Đông, với vị thế chiến lược đặc biệt. Bài học này giúp các em nắm chắc các bộ phận của vùng biển, bốn ngư trường trọng điểm, các cảng nước sâu và định hướng phát triển kinh tế biển đảo.

• Nắm rõ 5 bộ phận thuộc vùng biển Việt Nam theo luật pháp quốc tế.
• Xác định được 4 ngư trường trọng điểm và hệ thống cảng nước sâu trên bản đồ.
• Hiểu đặc điểm và triển vọng của 4 ngành kinh tế biển then chốt.

2. Các bộ phận vùng biển nước ta

Theo Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 và Luật Biển Việt Nam năm 2012, vùng biển nước ta bao gồm năm bộ phận. Mỗi bộ phận có quy chế pháp lý riêng biệt gắn liền với chủ quyền và quyền chủ quyền quốc gia.

• Nội thủy: vùng nước phía trong đường cơ sở, tiếp giáp bờ biển; có chế độ pháp lí như lãnh thổ trên đất liền.
• Lãnh hải: rộng 12 hải lí tính từ đường cơ sở; ranh giới ngoài của lãnh hải là biên giới quốc gia trên biển.
• Vùng tiếp giáp lãnh hải: rộng 12 hải lí tính từ ranh giới ngoài lãnh hải; Nhà nước kiểm soát về an ninh, hải quan, thuế, y tế, xuất nhập cảnh.
• Vùng đặc quyền kinh tế: hợp với lãnh hải thành vùng rộng 200 hải lí tính từ đường cơ sở; nước ta có quyền chủ quyền về kinh tế (thăm dò, khai thác, bảo tồn tài
• Thềm lục địa: đáy biển và lòng đất dưới đáy biển, kéo dài tự nhiên của lục địa ra tới mép ngoài rìa lục địa.

3. Ngư trường trọng điểm và cảng biển nước sâu

Biển nước ta có bốn ngư trường trọng điểm: Cà Mau – Kiên Giang; Ninh Thuận – Bình Thuận – Bà Rịa - Vũng Tàu; Hải Phòng – Quảng Ninh; và ngư trường quần đảo Hoàng Sa – quần đảo Trường Sa. Bờ biển có nhiều vũng vịnh kín gió để xây cảng nước sâu như Lạch Huyện, Dung Quất, Cái Mép – Thị Vải.

• Cảng Lạch Huyện: Cảng nước sâu quốc tế cửa ngõ phía Bắc
• Cảng Cái Mép - Thị Vải: Cụm cảng nước sâu đón tàu container trọng tải lớn
• Cảng Dung Quất: Cảng nước sâu gắn với khu kinh tế Dung Quất (Quảng Ngãi)

4. Bốn ngành kinh tế biển mũi nhọn

Phát triển bền vững kinh tế biển là chiến lược ưu tiên hàng đầu của nước ta. Bốn ngành kinh tế biển chủ chốt gồm thủy sản, khai thác khoáng sản, du lịch biển đảo và giao thông vận tải đường biển luôn bổ trợ và thúc đẩy lẫn nhau.

5. Phát triển kinh tế gắn với an ninh biển đảo

Khai thác tài nguyên biển phải đi đôi với bảo tồn môi trường sinh thái và củng cố quốc phòng an ninh. Chuỗi hành động này khẳng định mạnh mẽ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

1. Hiện đại hóa tàu thuyền: Trang bị tàu vỏ thép công suất lớn, thiết bị định vị tầm xa cho ngư dân.
2. Bảo vệ tài nguyên: Cấm đánh bắt tận diệt, bảo tồn hệ sinh thái san hô và rừng ngập mặn ven biển.
3. Dịch vụ hậu cần biển: Xây dựng các âu thuyền, trạm cứu hộ và cung cấp hậu cần trên các đảo lớn.
4. Bảo đảm quốc phòng: Tăng cường tuần tra, bảo vệ vững chắc chủ quyền và lợi ích hợp pháp trên biển.

6. Ghi nhớ

Để chuẩn bị thật tốt cho kỳ thi tốt nghiệp THPT, các em hãy ghi nhớ thật kỹ 4 nội dung cốt lõi sau đây về vùng biển và kinh tế biển đảo Việt Nam.

• Vùng biển Việt Nam gồm 5 bộ phận: nội thủy, lãnh hải, tiếp giáp lãnh hải, đặc quyền kinh tế, thềm lục địa.
• Bốn ngư trường trọng điểm: Cà Mau – Kiên Giang; Ninh Thuận – Bình Thuận – Bà Rịa - Vũng Tàu; Hải Phòng – Quảng Ninh; QĐ. Hoàng Sa – QĐ. Trường Sa.
• Các cảng nước sâu quốc tế quan trọng: Cái Lân, Lạch Huyện, Dung Quất, Cái Mép - Thị Vải.
• Phát triển toàn diện 4 ngành kinh tế biển gắn chặt với bảo vệ môi trường và chủ quyền an ninh biển đảo.